Doğum sonrası lohusalıkta günlük bakım ve öneriler

Yaklaşık 40 hafta süren bir maratonu tamamlamış durumdasınız.

Çoğu yeni anne gibi önceleri bir şaşkınlık içinde, bebeğinize kavuşmuş olmanıza karşın ironik bir şekilde “bebeğinizden ayrılmış olma” duygusuna kapılmış olabilirsiniz, gerçekte bebeğiniz hemen yanıbaşınızda sizi bekliyor.

Doğum ile büyük bir işin üstesinden geldiniz.

Nitekim daha herşey yeni başlıyor.

Hamilelik döneminde olduğu gibi lohusalık döneminde de bazı konulara dikkat etmelisiniz.


Doğumdan hemen sonra

Doğumdan sonraki saatler sağlığınız için önemlidir. Bu dönemde dikkat edilmesi gereken noktalar vardır. Hastanede bulunduğunuz dönemde yakın takip altında tutulacaksınız. Bu takipte tansiyon, nabız, kanama miktarınız kontrol edilecektir.

Özellikle normal vajinal doğum yapan anneler doğum sonrası ilk idrarlarını yapmakta zorlanabilirler. Mesanede biriken idrarın rahim toparlanmasını olumsuz yönde etkileyebilmesi ve enfeksiyona yol açabilmesi nedeniyle çoğu doktor 6-8 saat sonunda hala idrar yapamamış annelere sonda takarak mesanenin boşaltılmasını önerir.

Çoğu anne doğum sonrasında karnında hemen göbek altında “taş gibi” bir kitle farkeder. Bu kitle bebek çıktıktan sonra kasılarak toparlanma sürecine giren rahimdir.   

Eve dönüş

Tümüyle sorunsuz seyreden normal vajinal doğumda genellikle 12-24 saatlik takip sonrasında, sezaryen ile doğumda ise genellikle 48-72 saatlik takip sonrasında doktorunuz evinize dönmenize izin verir.

İdrar yapma

Eve gidince kendinizi iyi hissetseniz de bol bol dinlenmelisiniz. İhtiyaç hissettiğinizde ertelemek yerine idrarınızı boşaltın. Bu, idrar yolu enfeksiyonlarından korunmada çok önemlidir.

Bağırsak hareketleri

Normal doğum sonrasında geçici olarak kabızlık sorunu yaşayabilirsiniz. Lifli gıdalardan zengin beslenerek, bol sıvı alarak ve tuvalet ihtiyacınızı ertelemeden hemen karşılayarak bu şikayetten kurtulabilirsiniz. Bu önlemlere rağmen devam eden kabızlık, doktor önerisine göre kullanılan çeşitli ilaçlarla aşılabilir.

Banyo

Normal doğum yaptıysanız eve gittiğinizde duş şeklinde banyo yapabilirsiniz. Sezaryen ile doğum yaptıysanız doktorunuzun önerisine göre banyo yapmalısınız. Sezaryen sonrası dikiş yerlerinize uygulanan su geçirmez sprey veya bandaj sayesinde genellikle doğumdan sonraki ertesi gün, eğer bu uygulama yapılmadıysa 3. gün sonrasında duş alabilirsiniz.

Ev dışına çıkış

Normal doğum da sezaryen ile doğum da, kendinizi iyi hissetiğiniz sürece ve mevsime uygun kıyafetler giydiğiniz sürece ev dışına çıkmaya bir engel değildir.

Beslenme ve ilaçlar

Doktorunuz aksini önermediği sürece dilediğiniz gıdayı alabilirsiniz. Burada da temel prensip, besleyiciliği olmayan  aşırı karbonhidratlı ve yağlı yiyeceklerden kaçınmaktır.

Hamilelik döneminde kullandığınız demir (ve vitamin) içerikli ilaçlara lohusalık döneminde de devam etmeniz önemlidir.

Ev işleri

Kendinizi iyi hissettiğinizde ev işlerinizi tekrar yapmaya başlayabilirsiniz. Özellikle sezaryen ile doğum yapmış annelerin ağır nesneler kaldırmaları ve yorucu işler yapmaları sakıncalı olabilir.

Dikiş yerlerinin bakımı

Normal doğum sonrası ülkemizde annelere genellikle tuvalet öncesinde ve sonrasında kullanmaları için dezenfektan madde içerikli sıvılar reçete edilir. Bu sıvıları dikiş bölgenize tarif edildiği şekilde uygulamayı ihmal etmeyin. Temizliği her zaman önden arkaya yapmalısınız.

Ülkemizde doğum kesisinin tamirinde kendiliğinden  eriyen iplikler kullanıldığından bu dikişlerin alınmasına gerek yoktur.

Sezaryen ile doğum yapan annelerin dikiş yerlerindeki sargı çıkarıldıktan sonra bu bölgenin temiz ve kuru tutulma dışında bir bakıma ihtiyacı yoktur. Bazı doktorlar iyileştirmeyi teşvik edici pomadlar reçete ederler. Bunları tarif edilen bir şekilde uygulamayı ihmal etmeyin.

Ülkemizde sezaryen sonrasında cilt tamiri için çok farklı dikiş iplikleri kullanılabilmektedir.  Doktorunuz bu konuda size bilgi verecektir.

Cilt tamirinde kendiliğinden eriyen iplikler kullanılmışsa bunların alınmasına gerek yoktur.

Cilt tamirinde kendiliğinden erimeyen iplikler kullanılmışsa belli bir süre sonunda (genellikle 4. veya 5. gün) bu ipliklerin alınması gerekir. Eğer dikişler tek tek uygulanmışsa bunlar teker teker çıkarılacak, devamlı tek bir dikiş konmuşsa bu dikiş de cilt kesisinin bir kenarından çekilerek çıkarılacaktır. Dikişlerin çıkarılması işlemi genellikle ağrı vermez.

Adet kanamalarının Yeniden Başlaması

Adetlerinizin yeniden başlaması ve düzenli hale gelmesi emzirme süresi ve sıklığına bağlıdır. Ilk adet kanaması hiç emzirmemiş olan annelerde 6-8. haftada ortaya çıkarken, emziren annelerde sıklıkla 4. aydan sonraki bir zamanda olur.

Adetlerin başlaması tekrar hamile kalabileceğinizin en önemli belirtilerinden biri olmakla beraber doğum sonrasında hiç adet görmeden de hamile kalınması mümkündür.

Doğum sonrası egzersizler

Doğum sonrasında özellikle karın kaslarında ve karın cildinde “gevşeme” olur. Bu gevşemeyi geri döndürmek için en kısa zamanda egzersizlere başlamalısınız.

Cinselliğe dönüş

Doğum sonrası cinsel istekte bir süre azalma olur ve  cinsel isteğin geri dönmesi 3. ayın sonuna kadar gecikebilir.

Doktorunuzun da onayını alarak doğumdan sonraki 3. haftadan itibaren cinsel yaşamınıza geri dönebilirsiniz.

Doğum sonrası doktor kontrolü

Normal vajinal doğum sonrasında genellikle bir hafta sonunda doğum kesisi iyileşmesinin kontrolü için, sezaryen ile doğumda ise genellikle 4.-5. gün dikişlerin kontrol edilmesi ve gerekirse alınması için doktorunuz sizi kontrole çağırır (bu süreler doktordan doktora değişebilir).

İkinci bir doktor kontrolü de lohusalık bitiminde özellikle doğum kontrol seçenekleriniz konusunda bilgi verilmesi ve yöntem belirlenmesi için gerekli olacaktır.

Bu iki kontrol dışında, aşağıda “lohusalıkta tehlike belirtileri” başlığı altında toplanan belirtilerden birini veya birkaçını farkettiğinizde doktorunuza başvurmalısınız.